Zonnepanelen of zonnecollectoren?

Moet ik zonnepanelen kopen, of een zonneboiler?

Zonnepanelen wekken elektriciteit op. Een zonneboiler maakt warm water. Het rendement van zonnepanelen is met ca. 15% veel lager dan dat van een heatpipe (ca. 60%). De installatiekosten van een zonneboiler zijn veel hoger dan die van zonnepanelen. Wat is verstandig om te kopen? Gezien de exceptionele prijsontwikkelingen van zowel gas als elektriciteit in 2022 is dit item bijgewerkt, omdat mensen met kleine daken nu mogelijk wel beter voor een zonneboiler kunnen kiezen

Voor wie is een zonneboiler rendabel?

Een zonneboiler bespaart vooral voor mensen die veel warm water gebruiken. In tegenstelling tot zonnepanelen moet men het door de zon verwarmde water wel gebruiken. Gebruikt men het niet, dan gaat het voordeel verloren. Daarom is een zonneboiler niet geschikt voor bijvoorbeeld een docent die in de zomermaanden twee maanden met vakantie naar het buitenland gaat. Het warm water in de boiler thuis blijft ongebruikt en levert derhalve geen besparing op. In dat geval kan men beter netgekoppelde zonnepanelen kiezen, die leveren gewoon elektriciteit terug aan het elektriciteitsnetwerk, wat dus geld oplevert, ook tijdens afwezigheid van de bewoners. Woont men in een flat en kiest men met meerdere bewoners via de VVE voor een collectieve zonneboiler, dan zal dat altijd renderen. Wel dient men rekening te houden met individuele bemetering.

Hoeveel valt er dan eigenlijk te besparen op warm water?

Voorbeeld: Gemiddeld verbruikt een persoon ca. 30 liter water van 60 °C. Een huishouden bestaande uit twee personen verbruikt dan per dag ca. 60 liter warm water van 60 °C. Om 60 l koud leidingwater van 10°C op te warmen naar 60°C is 3,41 kWh per dag nodig. Verder heeft het warmwatertoestel nog een verlies van ca. 1 kWh per dag, zodat totaal 4,41 kWh benodigd is. (zie ook Q = m · c · ΔT en de kosten van warm water elders op deze site). In dit voorbeeld 4,41 kWh x 0,75 cent = EUR 3,30 per dag, dat is ca. 1133,-- per jaar als men dit elektrisch verwarmd. Doet men dit met een HR gas cv-ketel dan is 4,41 x 3,6 /(35,17*0,85) = 0,53 m³ aardgas per dag nodig. Dat kost 0,53 x 3,50 = EUR 1,85. Dat is EUR 635 per jaar.
Hierin is 3,6 MJ = 1 kWh,
De energie inhoud van aardgas is 35,17 MJ per m³,
Het tapwaterrendement van een HR cv-ketel is ca. 85%,
343 = het aantal gebruiksdagen per jaar (365 - vakantie/afwezigheidsdagen),
Elektriciteitstarief: 75 cent per kWh,
Gastarief: 350 cent per kuub.

We kunnen in dit geval dus max. 635 EUR per jaar besparen. Dit word anders als men ook nog de wasmachine en afwasmachine (hotfill) aansluit op de zonneboiler. Normaal verwarmen deze machines elektrisch, wat erg duur is, en nu krijgen ze warm water uit de zonneboiler. Dit bespaart veel elektriciteit. Gebruikt men ook nog een ligbad of een rainshowerdouche, dan kan de besparing nog veel verder oplopen. Gebruik de rekentool op deze site om uw situatie te berekenen.

Wat is er nodig om deze besparing te realiseren ?

Benodigd is 4,41 kWh x 343 dagen = 1512 kWh per jaar.
a.) Financieel t.o.v. gas: In dit geval adviseren we een zonneboiler van ca. 100 liter met ca. 3.5 m² zonnecollector. De kosten hiervan voor de doe het zelver zijn ca. 3000,--. Om 635 EUR te verdienen met zonnepanelen moet men 635/0,75 =846 kWh opwekken. Hier voor zijn 3 zonnepanelen van 330 Wp nodig. Dit kost ca. 1100,-- (prijsniveau 2022).

b.) Energetisch: 1512 kWh opwekken met zonnepanelen, betekend dat er ca. 1800 Wp aan zonnepanelen benodigd zijn (dat zijn 5 zonnepanelen van 350 Wp). Totale aanschafprijs ca. 2000,--

Terugverdientijd zonneboiler:
indien men warmwater nu met gas maakt: 3000/635 = ca. 5 jaar,
indien men warmwater nu met elektriciteit maakt: 3000/1133 = ca. 2,7 jaar.
Dit is nog exclusief ISDE-subsidie. Laat men het door een installateur installeren dan kan men op sommige zonneboilers nog een subsidie krijgen van ca € 800,- voor onze voorbeeldzonneboiler.

Terugverdientijd zonnepanelen met elektrische boiler van 100 l:
indien men ca. 850 kWh op wil wekken: 1100+600/635 = ca. 3 jaar,
indien men ca. 1800 kWh op wil wekken: 2000+600/635 = ca. 4 jaar.
In dit voorbeeld zijn leiding, installatie en montagekosten buiten beschouwing gelaten, is uitgegaan van marktconforme prijzen en is 600,- gerekend voor de elektrische boiler.

Aan de slag

Het wordt nu tijd om uw situatie te gaan berekenen. Een vuistregel is dat met 1m² heatpipe per jaar ca. 65 m³ gas bespaard kan worden. Dat is per dag 0,19 m³.

1m² zonnepaneel levert omgerekend ca.12 m³ gas per jaar. Meestal rekent men met Wattpiek: 1000 Wp is vergelijkbaar met 90 m³ gas per jaar. Afhankelijk van de beschikbare ruimte kan men ook kiezen voor een PV-boiler. Dit is een elektrische boiler met PV-panelen. Met de financiële tool kan men zelf de verwachte besparing en terugverdientijd berekenen.

Conclusie

Het zijn interessante tijden (eind 2022). Door de extreem hoge energieprijzen ten gevolge van de energiecrisis zijn zowel zonnepanelen als een zonneboiler aantrekkelijk. Als men veel oppervlakte tot zijn beschikking heeft kan men het beste alles volgooien met zonnepanelen, en elektrisch warm water maken, of zelfs elektrisch verwarmen met infraroodpanelen. Heeft men minder dakruimte dan is een zonneboiler een goede optie. Zonnepanelen zijn alleen aantrekkelijk zolang salderen is toegestaan. Als de salderingsregeling in 2030 helemaal afgebouwd is, dan slaat de balans om in het voordeel van een zonneboiler. Met een zonneboiler is men autonoom. Vanwege het prijsplafond voor energie in 2023 (max €1,50 voor 1 m³ gas en €0,70 voor 1 kWh elektriciteit) zijn zonnepanelen in 2023 de winnaar. Op de langere termijn is dit de zonneboiler. Voor beiden geld: In de winter is er onvoldoende zonne-energie in Nederland (zon is te zwak) om aan de energiebehoefte te voldoen.